Czas Emancypantek

Kto usiłuje różem i pudrem poprawić normalny kolor swojej twarzy, ten przypomina pacykarza, który usiłowałby skopiować obrazy Tycjana za pomocą farby czerwonej i białej. Róż i puder stanowią atrybuty sceny.

Kobieta prawie nato stworzona, aby swoją, dobrocią, uprzejmością w obejściu łagodziła, koiła, pocieszała smutnych i strapionych; zasmucać tych, których kocha, nie powinna nigdy, ale przeciwnie okazywać im zawsze pogodne oblicze.

Młody człowiek, który zaangażowawszy tancerkę, zapomina o tem i pozostawia ją siedzącą, może się narazić na bardzo przykre następstwa; ojciec, brat lub narzeczony są w stanie i nieledwie są w prawie ubliżyć mu lub wyzwać go na pojedynek.

 

.................

Im bardziej zbliża się dzień ślubu, tem poufalsze może być zachowanie się narzeczonych; matka może ich opuszczać na czas jakiś i wychodzić do swoich apartamentów, drzwi jednak do salonu powinny być zawsze otwarte, tak aby co chwila była w możności wejść niespodzianie.


Menu wigilijne.

Lucyna Ćwierczakiewiczowa, 365 obiadów za 5 złotych, 1871

Lucyna Ćwierczakiewiczowa, 365 obiadów za 5 złotych, 1898

 

Wieczerza wigilijna.
Zupa migdałowa, barszcz z grzybkami.
Szczupak z jarzynami, łosoś z jajami.
Karp gotowany na niebiesko, leszcz w szarym sosie z winem.
Lin z kapustą, karasie z kompotem.
Krem z maku z ciasteczkami, lody ponczowe.
Kawa, owoce, bakalje.

Wieczerza skromniejsza.
Barszcz z grzybkami.
Śledzie smażone z kartofelkami.
Szczupak pieczony z kompotem.
Owoc suszony z kluseczkami.
Mak tarty z biszkoptami.
Pierniki, jabłka, orzechy.

 Wieczerza wigilijna, w: „Dobra gospodyni”, 1904

Zupa rybna z pasztecikami w francuskiem cieście.
Łosoś z sosem holenderskim.
Ryby smażone z kapustą.
Karp z maderowym sosem.
Kompoty.
Krem z maku.
Bakalje, pierniki i owoce.

Zupa rybna z pasztecikami lub kluseczkami.

Szczupak nadziewany lub sandacz z chrzanem.
Ryby smażone z kapustą.
Kompot.
Mak tarty z kruchemi ciasteczkami.
Bakalje i pierniki.


Obiad wigilijny, w: „Bluszcz”, Dodatek, 1905

I. Wieczerza wigilijna wykwintna
Zupa rybna i migdałowa.
Volau vent z lina z szampionami.
Karp w galarecie.
Szczupak gotowany sos chrzanowy.
Karaś smażony z kapustą.
Owoce suszone.
Łamańce z makiem.
Kisiel żurawinowy z opłatkami.
Bakalje.
Desery różne.

II . Wieczerza skromna.
Zupa grzybowa lub rybna.
Paszteciki.
Karp na szaro.
Zrazy z sandacza.
Szczupak smażony z kapustą.
Owoce suszone.
Kluski z makiem.
Bakalje.


Przepisy kulinarne w: „Dobra gospodyni”, 1906

 

„Dobra gospodyni”, 1906

 

A tak wspominał Wigilię w Dereszewiczach Antoni Kieniewicz:

Do tradycyjnej wieczerzy wigilijnej zasiadało w Dereszewiczach zwykle około dwudziestu osób. Stół był długi, rozciągnięty, zasłany pięknym obrusem na pachnącym sianie. Duże dwa srebrne kandelabry na stole. W dwóch rogach pokoju snopy zboża. Po czterech rogach stołu tradycyjne talerze z niejadalnymi, jak mówiliśmy, dzieci, paskudztewkami, zwanymi kutja. Menu: 1. kwasek zabielany z uszkami z grzybów; 2. szczupak duży w całku po polsku, czyli z jajkiem; 3. leszcz smażony nadziewany kaszą gryczaną; 4. łamańce z makiem; 5. kompot z suszonych gruszek i jabłek; 6. kisiel z mlekiem makowym i migdałowym do wyboru. Do tego starka i wina czerwone i białe, zwykle krajowe. Herbata i kilka gatunków przeróżnych strucli i moc przywiezionych zwykle z Pińska rozmaitych bakalii.

Antoni Kieniewicz, Nad Prypecią, dawno temu… Wspomnienia zamierzchłej przeszłości, 1989

 

Na podobny temat: Wypieki bożonarodzenioweBoże Narodzenie  

Visit Czas's profile on Pinterest.